GAZETA WARSZAWSKA - W Polsce nie ma już Polaków, chłopi są pozostawieni na pastwę obcych. Chłopaki proszą o pomoc, w szambie niczego nie ma, nic nie mówią, przemilczają te tematy. 260816

Sytuacja na polskiej wsi staje się dramatyczna. Jak podkreśla Barna, przez półtora roku rolnicy prowadzili dialog z rządem, lecz oczekiwane działania nie nadeszły.'

Zapowiedź liberalizacji handlu z Ukrainą po 5 czerwca, a także możliwe podpisanie umowy z krajami Mercosur (Ameryki Południowej) wzmaga obawy rolników. W ocenie protestujących oznacza to niekontrolowany napływ taniej, niskiej jakości żywności, która zagraża polskim gospodarstwom i standardom produkcji.

5 kluczowych postulatów protestu

Organizatorzy manifestacji w Szczecinie jasno definiują swoje postulaty. Protest to nie tylko sprzeciw, ale i konkretna wizja przyszłości:

STOP nieuczciwemu napływowi produktów spoza UE

Rolnicy domagają się wprowadzenia barier celnych i kontroli jakości dla produktów importowanych, szczególnie z Ukrainy i krajów spoza UE.

TAK dla hodowli zwierząt – NIE dla ograniczeń

Protestujący sprzeciwiają się regulacjom, które ich zdaniem doprowadzają do upadku gospodarstw zajmujących się produkcją zwierzęcą.

STOP niszczeniu rolnictwa przez Zielony Ład

Wskazują na rosnące koszty i nieadekwatne do realiów wiejskich wymogi środowiskowe. Krytyka dotyczy m.in. planów zalewania torfowisk i ograniczeń w stosowaniu nawozów.

Polska ziemia dla polskich rolników

Rolnicy żądają pierwszeństwa w dzierżawie gruntów Skarbu Państwa dla lokalnych gospodarstw oraz ochrony rynku ziemi przed spekulacją.

Komisje suszowe w polu – nie zza biurka

Rolnicy chcą rzetelnego szacowania strat suszowych przez komisje terenowe, a nie na podstawie danych satelitarnych i wadliwych aplikacji.

Rolnicy wychodzą na ulice Szczecina. Protest już 14 maja

Dramatyczne warunki pogodowe i brak reakcji rządu

Jak zaznacza Barna, województwo zachodniopomorskie od miesięcy dotknięte jest suszą. Mimo niskich temperatur do niedawna, opady są znikome, a uprawy – zwłaszcza rzepak i kukurydza – są zniszczone.

Od lutego nie mieliśmy deszczu. Aplikacja suszowa nie działa, chcemy wrócić do komisji w terenie – tłumaczy.

Rozgoryczenie budzi też brak jasnego stanowiska władz wobec kluczowych decyzji unijnych. Barna podkreśla, że do dziś – mimo zbliżającej się daty – nie wiadomo, jak rząd zamierza zareagować na otwarcie granic z Ukrainą.

Chciałbym znać odpowiedzi na dzisiaj – mówi.

Protest pokojowy, ale determinacja rośnie

Na razie protest ma formę pokojową – rolnicy zapowiadają, że rozpoczną go na ulicy Szczerbcowej w Szczecinie, nie utrudniając życia mieszkańcom. –

Jeśli nie będzie efektów, będziemy stopniowo zaostrzać działania – dodają.

Czas trwania? Planowany jest na miesiąc, ale – jak mówią organizatorzy – może potrwać dłużej, jeśli nie dojdzie do dialogu z rządem.

Choć Komisja Europejska zapowiada wprowadzenie wyższych ceł na towary rolne z Ukrainy po 6 czerwca, do dziś rolnicy nie otrzymali konkretnych informacji od polskiego rządu. Protestujący wskazują, że brak transparentności w kluczowych sprawach związanych z handlem i rolnictwem stawia tysiące gospodarstw w stan niepewności, paraliżując planowanie zasiewów, inwestycji czy decyzji produkcyjnych.

Nikt z nami nie rozmawia. Nie wiemy, ile zboża z Ukrainy jeszcze wjedzie, czy będą limity, jakie stawki celne. A mamy planować kolejne sezony? – pyta retorycznie jeden z protestujących rolników spod Pyrzyc.

Obecne, preferencyjne warunki handlu, umożliwiające bezcłowy import większości ukraińskich towarów do UE, wygasają już 6 czerwca. Zgodnie z doniesieniami Financial Times UE przygotowuje tzw. środki przejściowe, które miałyby ograniczyć napływ kluczowych produktów, takich jak kukurydza, cukier czy drób – jednak według rolników to za mało i za późno.

Co więcej, planowany powrót do warunków sprzed wojny, opartych na układzie stowarzyszeniowym z Ukrainą, oznacza powrót restrykcyjnych limitów i kontroli – ale brak ich precyzyjnego wdrożenia rodzi kolejne pytania.

To nie jest tylko problem rolników. To kwestia bezpieczeństwa żywnościowego państwa – mówi Barna. – Jeśli zalejemy rynek tanim towarem o niepewnym pochodzeniu i standardach, odbudowa polskiego rolnictwa zajmie lata.

UE planuje zmiany, ale rolnicy nie mają pewności

Komisarz UE ds. rolnictwa, Christophe Hansen, zapowiedział podczas Europejskiego Kongresu Odnowy i Rozwoju Wsi w Poznaniu, że UE zamierza wrócić do wcześniejszych zasad porozumienia o wolnym handlu z Ukrainą. Mimo to, w praktyce do polskich rolników nie docierają żadne konkrety. Hansen zapowiedział także wprowadzenie tzw. „pakietu uproszczeniowego” w ramach Wspólnej Polityki Rolnej, ale – jak podkreślają rolnicy – ich codzienność to dziś walka o przetrwanie, nie o uproszczenia w biurokracji.

Szczególne obawy budzi także możliwość zawarcia umowy handlowej z krajami Mercosur, co mogłoby otworzyć europejski rynek na jeszcze większy napływ taniej żywności z Ameryki Południowej.

Mówimy dziś o liberalizacji handlu w czasie, gdy my – rolnicy – ledwo wiążemy koniec z końcem. Czy to jest właściwa droga? – pytają organizatorzy protestu.

Zielony Ład i walka o suwerenność żywnościową

Krytyka Zielonego Ładu to jeden z kluczowych tematów protestu. Zdaniem rolników, narzucane przez Brukselę przepisy podnoszą koszty produkcji i zagrażają rentowności. Protestujący zbierają podpisy pod obywatelską inicjatywą sprzeciwu – zebrali już ponad 400 tysięcy, potrzebują jeszcze około 100 tysięcy.

To nie tylko o rolnictwo chodzi. To chodzi o przyszłość całego narodu. Chcemy zdrowej żywności, nie GMO, nie żywności niskiej jakości z Ukrainy czy Mercosuru – apeluje Barna i zaprasza także mieszkańców Szczecina do udziału.

W symbolicznym geście rolnicy wracają tam, gdzie zaczęli protesty półtora roku temu – do Szczecina. Wtedy rząd obiecał zmiany. Dziś pytają: co z obietnicami?

Jedziemy teraz do Szczecina. Zapraszamy wszystkich. Jeśli rząd nie zacznie z nami rozmawiać, będziemy tu tak długo, jak będzie trzeba – podsumowuje Stanisław Barna.

Organizatorzy protestu to: